A Candid Inquiry into the Controversies among Evangelicals · §662

Annotatio V §.VIII reply (2): vivification/solace only for spiritual eaters — stop §.VIII before §.IX

Click or tap any sentence to jump there. The side buttons skip a paragraph.

Reply (2): vivification, purgation, and solace-juice belong only to those who eat and drink spiritually — others who eat without spiritual eating have no solace at all.

So the juice flows from Spiritual eating, not Oral. Only spiritual eaters can cry Evolemus with Monica — or with Isaiah’s company rejoice in Jehovah after eating the good (Isa. 55:2; 1 Cor. 10:3–4). Stop §.VIII before §.IX.

Latin

(2) Dum carni & sanguini Christi, vel extra Cœnam S., vel in ipsâ Cœna, præsentibus, vivificatio & à sordibus peccatorum purgatio indeque manducantibus utrumque, & bibentibus solatii succus, ab istis oriundus, transscribitur, non aliis certè manducantibus ac bibentibus transscribendus censebitur, quàm Spiritualiter manducantibus & bibentibus, reliquis & citra manducationem & bibitionem Spiritualem manducantibus & bibentibus, omnis solatii, nedum succi hujus, expertibus omnino. Ut sic clarissimè intelligatur, succum solatii non ex Manducatione corporis Christi Orali, sed Spirituali profluere, neque oraliter, sed spiritualiter demum manducantes, præ nimio gaudio animi sui spiritualis, intra se, cum Monica, exclamare posse: Evolemus Evolemus. Vel cum integro potiùs piorum & dignè Christo communicantium Cœtu, apud Esaiam cap. 61. præ gaudio intonare: Omnino gaudeo in Jehova. Sc. Postquam jussus edere, auscultavi Domino, & comedi bonum & oblectata est anima mea. Esa. 55, 2. coll. cum 1. Cor. 10, 3. 4.

About this text

Samuel Strimesius — Prefatio through Controversiae Post Lutherum Controv. III-XIII + XV Tolerantia, Hexades Annotationum Prooemium and Annotatio I through Decem Theses / Francus plus Annotatio II §.I-§.VI and Annotatio III §.I–§.VII (through Cassellanum 1661) from Ingenua in Controversias Evangelicorum (Frankfurt an der Oder, 1708). Honest partial; Prefatio silence reasons, Annotatio III §.VIII+ fruits / §.IX+, Hexades theses body, deeper Controversiae / Part II remain.

English follows the locked 1708 Francofurti ad Viadrum Latin of Prefatio §I–II, Crimina defenses through III, Part I Protheoria through Controversiae Obices/Historia/Varii gradus, Formula Discord/Disparitas, Ulterius confirmatur / Classes / Formula protest / triplex differentia, Coena Domini Controversiae Priores through Precariae Hypotheses (Controv. print pp. 34–40), Controversiae Post Lutherum Natae Controv. III–XV tip (providence through De Tolerantia mutua; Controv. print pp. 40–78), Hexades Annotationum Prooemium H.I–§.III (Hexades print pp. 1–4 / PDF ~182–185), and Annotatio I De Augustana Confessione §.I–§.VIII tip (Hexades print pp. 5–24+ / PDF ~186–205+), reconstructed from Google Books PDF page images (ONB copy, id 3epYAAAAcAAJ) with pdftotext as check. No modern English was copied. Sister Halle digitization of Ingenua in Arminianismum (DOI 10.25673/65287) remains Anubis-blocked — skipped; Controversias only. Prefatio silence reasons, Annotatio I §.IX+, Hexades theses body beyond §.VIII, and remainder of Controversiae / folio remain.

Witnesses

This is an AI-assisted study translation. Source fidelity and completeness have not been independently certified. Open Latin on each section (or the Latin source witness link) for the source text. This is not a complete critical edition.