A Candid Inquiry into the Controversies among Evangelicals · §372

Annotatio II §.III (2): Justin & Gregory Nyssen — earthly substance with external holiness

Click or tap any sentence to jump there. The side buttons skip a paragraph.

(2) Justin (near Irenaeus’s senior) describes deacons giving bread and wine called Eucharist — not taken as common bread or cup.

Gregory of Nyssa: bread starts common, then consecrated is called Christ’s body — both mean bare external holiness (set apart by word and prayer; like oil, baptismal water, temple stones), not a second metaphysical substance.

Latin

(2) Substantiam terrenam sanctitate quadam affectam, Irenæo paulò vetustior Scriptor, S. Justinus Martyr, saltem implicitè inducit, quando Apol. secunda ad Anton. Imperat. prope finem, Christianorum sui temporis consuetudinem celebrandæ Cænæ hisce recenset: Postquam Præses gratias egit & acclamavit populus, illi, qui à nobis dicuntur Diaconi, seu Ministri, dant cuique præsentium quod sumant de pane & vino; & hoc alimentum à nobis vocatur Eucharistia; non enim ut vulgarem panem, neque ut vulgare poculum ea sumimus. Eundem in sensum Greg. Nyssenus in Orat. de Baptis. Christi: Panis, ait, initio communis est, sed per mysterium consecratus, vel sanctificatus, dicitur corpus Christi. Utrumque verò de nuda externa sanctitate verba facere, prior, appellatione vulgaris panis, i. e. destinato separatoque, per verbum & preces ad sanctum usum, contradistinguendi; posterior verò adjectis mox Similitudinibus nonnullis, à Sanctitate olei ad sanctum usum, aquæ in baptismate, quin templi lapidumque, ex quibus templum exstruendum est, petitis, disertè satis explicat.

About this text

Samuel Strimesius — Prefatio through Controversiae Post Lutherum Controv. III-XIII + XV Tolerantia, Hexades Annotationum Prooemium and Annotatio I through Decem Theses / Francus plus Annotatio II §.I-§.VI and Annotatio III §.I–§.VII (through Cassellanum 1661) from Ingenua in Controversias Evangelicorum (Frankfurt an der Oder, 1708). Honest partial; Prefatio silence reasons, Annotatio III §.VIII+ fruits / §.IX+, Hexades theses body, deeper Controversiae / Part II remain.

English follows the locked 1708 Francofurti ad Viadrum Latin of Prefatio §I–II, Crimina defenses through III, Part I Protheoria through Controversiae Obices/Historia/Varii gradus, Formula Discord/Disparitas, Ulterius confirmatur / Classes / Formula protest / triplex differentia, Coena Domini Controversiae Priores through Precariae Hypotheses (Controv. print pp. 34–40), Controversiae Post Lutherum Natae Controv. III–XV tip (providence through De Tolerantia mutua; Controv. print pp. 40–78), Hexades Annotationum Prooemium H.I–§.III (Hexades print pp. 1–4 / PDF ~182–185), and Annotatio I De Augustana Confessione §.I–§.VIII tip (Hexades print pp. 5–24+ / PDF ~186–205+), reconstructed from Google Books PDF page images (ONB copy, id 3epYAAAAcAAJ) with pdftotext as check. No modern English was copied. Sister Halle digitization of Ingenua in Arminianismum (DOI 10.25673/65287) remains Anubis-blocked — skipped; Controversias only. Prefatio silence reasons, Annotatio I §.IX+, Hexades theses body beyond §.VIII, and remainder of Controversiae / folio remain.

Witnesses

This is an AI-assisted study translation. Source fidelity and completeness have not been independently certified. Open Latin on each section (or the Latin source witness link) for the source text. This is not a complete critical edition.