Theological Theses · §999

Instrument language must mean moral condition—not physical tool or mere notice

Calling faith an 'instrument' cannot mean a physical tool—only a moral prerequisite condition.

'Apprehend/receive' is metaphor for God's granting remission to living believers—not mere notice of prior justification.

Latin

XXIV. Quin huc tandem necesse est devenire illos ipsos, qui dicunt fidem nos justificare per modum instrumenti, quod apprehendit Christi justitiam, & remissionem peccatorum accipit, si velint mentem suam verbis claris & distinctis, & quae cum veritate & ratione congruunt exponere. Nam, quum dicunt fidem esse instrumentum justificationis, intelligere non possunt instrumentum physicum & proprie dictum. Nec enim fides physice & proprie remissionem peccatorum, in qua justificatio consistit, operatur. Morale vero instrumentum justificationis quomodo potest esse fides, nisi quatenus est conditio quaedam, ad illam ex parte nostra praerequisita? & similiter, quum dicitur fides apprehendere Christi justitiam, propter quam absolvimur in Dei judicio, & remissionem peccatorum oblatam accipere, planum est voces illas acceptionis, & apprehensionis, non esse sumendas proprio, sed metaphorico sensu. Etenim fides non alia de causa dicitur accipere remissionem peccatorum, & apprehendere Christi justitiam, quam quia Deus solis credentibus remissionem peccatorum concedit, & Christi justitiam imputat, ac necesse est in Christum viva fide credere, ut ejus fiamus compotes, & propter Christi meritum & obedientiam acceptemur ad vitam aeternam. Ac plane frigidum esset, & alienum a mente eorum quibuscum agimus, apprehensionem illam exponere de notitia, quam per fidem habemus, de imputata nobis Christi obedientia, remissione peccatorum, merito ejus a Deo impetrata, quia scilicet, dicimur apprehendere quae mente percipimus. Idque jam a nobis satis refutatum est, argumentis iis quibus ostendimus, fidem aliter nos justificare, quam praebendo nobis sensum & notitiam nostrae justificationis.

About this text

Louis Le Blanc de Beaulieu - Sedan Theological Theses, newly rendered from the 1675 London Latin. Covers De Theologia through Angelorum & Hominum Sanctorum Cultu Romana I-LXXVII and Pars Secunda (Reformata) I-XL. Not the collected folio.

English follows locked Pitt Latin through Imaginum CLOSED + Sanctorum Cultu Romana CLOSED + Pars Secunda Reformata I-XL. 1675 PDF ~384-390 (book ~370-376); Vision OCR + pdftotext + tess. No modern English. This slice densifies Sanctorum Pars Secunda I-XL. Next: Pars Secunda XLI–fin (~CI). Claim stays claimed (book densify not done).

Catalogue & scope

ESTC R17887; Wing L802. IA bub_gb_eOkHAW4G0-wC (+ EEBO 1675 for gap leaves). Densify through Sanctorum Cultu Romana I-LXXVII + Pars Secunda Reformata I-XL (Pars Secunda not closed; not whole folio).

Witnesses

This is an AI-assisted study translation. Source fidelity and completeness have not been independently certified. Open Latin on each section (or the Latin source witness link) for the source text. This is not a complete critical edition.