Third difference: act-deformity—three scholastic venial species excused before a gracious Judge
Venial acts carry less deformity: something softens the offense before a gracious Judge.
Baron tracks the three scholastic species—by genus, by surprise, by small matter—each ‘light’ only comparatively or by accident.
Latin
XLII. Tertio dicit peccatum mortale & veniale differre ratione ipsorum actuum; quoniam foeditas, sive deformitas, quae in peccatis venialibus invenitur, multo minor est ea quae peccatis mortalibus inest: propterea quod in omni peccato veniali est ali-quid quod offensam per illud commissam attenuat, & apud gratiosum judicem quodam-modo excusat. Quod postea probat percurrens tres illas peccati venialis species, quae a Scholasticis distingui solent. Nam earum primam, hoc est, peccatum veniale ex genere suo, apud Deum gratiose, & secundum multitudinem miserationum suarum judicantem, excusat, ut ait, offensae levitas (comparativa scilicet, cum nullum pec-catum absolute sit leve) quam habet ex ipsa natura specifica actus in se considerati, absque respectu ad modum agendi, aut ad particularem materiam in qua committitur. Ut patet, verbi causa, in verbo otioso, in risu nimio, &c. Secundam vero peccati venialis speciem, hoc est, peccatum ex subreptione, excusat levitas offensae quam habet, non ex natura specifica actus in se considerati, sed ex modo quo actus ille ab agente procedit; quia videlicet, agens non plene & sufficienter deliberavit: ut, ex-empli gratia, in subito appetitu vindictae, aut libidinis. Quoniam appetitus vindictae, ex natura sua specifica, non est peccatum leve; sed per accidens est leve, quia fit ex indeliberatione. Tertiam vero speciem, hoc est, peccatum veniale ex parvitate materiae, excusat levitas offensae quam habet, non ex propria natura talis actus, sed ex limitatione ejus ad particularem materiam; ut in furto unius oboli. Nam furtum ex natura sua specifica non est peccatum leve, sed ex accidente; quia committitur in re minoris mo-menti.
About this text
Louis Le Blanc de Beaulieu - Sedan Theological Theses, newly rendered from the 1675 London Latin. Covers De Theologia through Angelorum & Hominum Sanctorum Cultu Romana I-LXXVII and Pars Secunda (Reformata) I-XL. Not the collected folio.
English follows locked Pitt Latin through Imaginum CLOSED + Sanctorum Cultu Romana CLOSED + Pars Secunda Reformata I-XL. 1675 PDF ~384-390 (book ~370-376); Vision OCR + pdftotext + tess. No modern English. This slice densifies Sanctorum Pars Secunda I-XL. Next: Pars Secunda XLI–fin (~CI). Claim stays claimed (book densify not done).
Catalogue & scope
ESTC R17887; Wing L802. IA bub_gb_eOkHAW4G0-wC (+ EEBO 1675 for gap leaves). Densify through Sanctorum Cultu Romana I-LXXVII + Pars Secunda Reformata I-XL (Pars Secunda not closed; not whole folio).
Witnesses
- Copy-text Locked Latin, De Theologia I-XLIII (Pitt 1675) (Latin)
- Checked print Internet Archive PDF of the 1675 Pitt folio (Latin)
- Checked print pdftotext of De Theologia pages (Latin)
- Checked print Internet Archive DjVu OCR of the 1675 Pitt folio (Latin)
- Copy-text Locked Latin, De Fide I-XXII (Pitt 1675) (Latin)
- Copy-text Locked Latin, De Authoritate Scripturae Pars I I-XLVII + Pars II I-XXXV + Pars III I-VIII (Pitt 1675) (Latin)
- Copy-text Locked Latin, De Scripturae plenitudine densify (Pitt 1675) (Latin)
This is an AI-assisted study translation. Source fidelity and completeness have not been independently certified. Open Latin on each section (or the Latin source witness link) for the source text. This is not a complete critical edition.